<  İ N T E R N E T  B A S K I S
I  >

22 Ekim
2005

Kodunuz:
Şifreniz:

(Üye olmak
istiyorum)

Bugünkü
Radikal
Ana
Sayfa
Yazarlar
Yaşam
Türkiye
Politika
Yorum
Dış
Haberler
Ekonomi
Spor
Kültür/Sanat
Haber
Listesi
Sanal
Alem
Radikal2
Cumartesi
Kitap

En
aktif üyeler

Günün Sözü
Gerçek,
onu öğrenen için, onu söyleyenden daha yararlıdır.
Blaise
Pascal

Tarihte Bugün
Takvimler 22 ekim tarihini gösterdiği zaman...

1853
yılında,
Ermeni Maarif Komisyonu kuruldu.
1975
yılında,
Türkiye'nin Viyana Büyükelçisi Daniş Tunalıgil,
büyükelçiliği basan 3 terörist tarafından şehit
edildi.

Yazdır Yolla | Arşive
Ekle

Yorum

Türkiye'nin fuar
çelişkisi

Altan
Öymen

Frankfurt Kitap Fuarı'ndaki Türk standında
'Türk Edebiyatını Dışarıya Açma' projesi açıklandı. Proje olumluydu.
Ama 'Türk edebiyatını dışarıya açma'nın öncülerini hiç kimse
hatırlamadı

22/10/2005 (721 kişi okudu)

Frankfurt'ta kitap fuarındayım. Bu fuar, malum, dünyanın en büyük
uluslararası kitap fuarı... Katılan ülkelerin sayısı 101.

Türkiye'nin temsili bu yıl da ağırlıklı olarak Türkiye
Yayıncılar Birliği'nin üstünde...
Gerçi kendi girişimleriyle
birer stand kiralayıp fuarda varlıklarını kendi adlarıyla sürdüren
22 yayınevimiz de var. Fakat birçok yayınevi, kitaplarını,
Yayıncılar Birliği'nin yönetimindeki büyük stand'da sergiliyor.

O standı, önceki gün Kültür ve Turizm Bakanı Attila Koç ziyaret
etti. Düzenlenen toplantıda bir konuşma yaptı. Türk yazarlarının
eserlerinin başka dillere çevrilmesi ve yayımlanması için başlattığı
projeyi anlattı.
Projenin kısa adı TEDA... Uzun adı 'Türk
Edebiyatını Dışarıya Açma Projesi'.
Bununla, Türk yazarlarının
eserlerinin dış dillere çevrilip yayımlanması teşvik edilecek. Türk
yazarlarının eserlerini yayımlamak isteyen dış yayıncılara, Bakanlık
mali destek verecek.
Bunun daha önceki dönemlerde de denemeleri
yapılmıştı.
Kurulan sisteme göre yurtdışındaki yayınevleri, veya
Türkiye'deki temsilcileri Bakanlığa 'Sizin şu yazarınızın eserini şu
dile çevirtmek istiyoruz. Bizi destekler misiniz? ' diye
başvururlarsa, Bakanlık durumu inceleyip onlara, istedikleri
çeviriyi yapabilmeleri için kitap başına 15 bin dolara kadar maddi
katkı yapabilecek. Bu amaçla, gelecek yılın bütçesine 1 trilyon lira
konulmuş.
Bakanın ve diğer konuşmacıların anlattıkları,
toplantıda bulunanlarca genellikle olumlu karşılandı.
Yapılan
yorumlar iyimserdi.
Bu proje sayesinde artık, dünyanın çeşitli
ülkelerinde, İngilizceden, Almancaya, Arapçadan, Bulgarcaya kadar
çeşitli dillerde daha fazla yazarımızın, sanatçımızın eseri
okunabilecekti.
* * *
Fakat bu tabloda bir şey eksik kaldı:

Bir de, sayıları az da olsa, bazı yazarlarımız vardı ki,
eserlerinin yabancı dile çevrilerek basılması ve okunması, herhangi
bir kamusal destek olmadan gerçekleşebilmişti. Yani, Kültür ve
Turizm Bakanlığı'nın bugünkü projesinin ilk öncüleri gibiydiler.
Frankfurt Fuarı'ndaki Türk standında, Türk yazarlarının eserlerinin
dış dünyada okunmasının önemi belirtilirken, onların da adlarının
-bir cümleyle olsun- anılması gerekmez miydi? Nâzım Hikmet'ten,
Sabahattin Ali'ye, Yaşar Kemal'den, Orhan Pamuk'a kadar...

Onlardan Orhan Pamuk'un durumu, daha da ilginçti. Pamuk,
Frankfurt Kitap Fuarı'nı düzenleyen kurumun bu yılki 'Barış Ödülü'nü
kazanan edebiyatçıydı. Her gün onbinlerce ziyaretçinin girip çıktığı
fuarın en ünlü kişilerinin başında geliyordu.
Kültür
Bakanlığının eserlerinin başka dillere çevrilip yayınlanmasını
-haklı olarak- teşvik etmek istediği Türk edebiyatçıları arasında,
eserleri, hiçbir teşvik görmeksizin 34 dile çevrilmişti.

Almancaya çevrilen, Alman yayınevlerince basılan ve fuarın
çeşitli standlarının en gösterişli yerlerinde sergilenen eserlerinin
sayısı beşti. (Kar, Benim Adım Kırmızı, Yeni Hayat, Kara Kitap,
Beyaz Kale)
Frankfurt Kitap Fuarı'nda Türkiye standında yapılan
toplantıda, Fuardaki bu gerçeğin görmezden gelinmesi, bence çok
hazin bir çelişki oluşturdu.
Bir yanda TEDA... Yani 'Türk
Edebiyatını Dışarıya Açma Projesi '... Bir yanda 'Türk edebiyatını
dışarıya açma' yolunda başarıya ulaşmış en önemli örneklerden
biri...
Ve o örnek, fuara giren herkes tarafından görülüyor...
Ama fuarın Türk standında 'Türk edebiyatını dışarıya açma' projesini
tanıtanlarca görülmüyor.
Bu, olacak şey mi?
Gerçi bu konuda
basınımızda da çeşitli görüşler var. Bazısı bu 'görmeme' tavrını
doğru buluyor. Bazısı görse bile, gördüğü şeyi beğenmiyor.
Orhan
Pamuk, şunu söylemiş, bunu söylemiş... Gerçi söylediklerinin amacını
aşan şekilde yayımlandığını da anlatmış ama, bu yetmezmiş... Bunu
Nobel'i kazanamadığı için yapmış olması muhtemelmiş...
Şu
sırada, bunları bırakıp, romanları 34 dile çevrilmiş olan ve
dünyanın en önemli ödüllerinden birini kazanmış bulunan insanın bir
'Türk yazarı' olduğunu hatırlasak çok daha iyi olacaktır.

Alman Yayıncıları Birliği'nin barış
ödülü, 1950 yılından beri veriliyor. Bunun için kurulan vakfın
seçiciler kurulu, Vakıf tüzüğündeki şu esasa göre çalışıyor:

"... (ödülün amacı), barışın, insanlığın ve halklar arasındaki
anlayışın yerleşmesine hizmet etmektir. Ödül, özellikle, edebiyat,
bilim ve sanat alanlarındaki çalışmalarıyla barış fikrine olağanüstü
katkılarda bulunan şahsiyetlere verilir. Ödüle layık görülenler,
millet ırk ve inanış farkına bakılmaksızın seçilir" Yukarıdaki fuar
afişinde görüldüğü gibi, şimdiye kadarki ödül sahipleri arasında
Theodor Heuss gibi, Václav Havel gibi -aynı zamanda yazar olan-
cumhurbaşkanları, Max Frisch gibi, Thornton Wilder gibi tiyatro
yazarları, Yehudi Menuhin gibi müzisyenler de var. Ödülü alan ilk
Türk yazar 1997'de Yaşar Kemal oldu. Bu yıl Orhan Pamuk'un almasının
gerekçesi şöyle açıklandı:
"(Bu ödül kararıyla) zamanımızın
hiçbir edebiyatçısının yapmadığı bir şeyi yaparak, Doğu'da Batı'nın,
Batı'da da Doğu'nun tarihi izlerinin üstüne giden ve kendini tümüyle
bilgiye ve başkalarına saygıya dayalı bir kültüre adamış bulunan bir
yazar onurlandırılmış olmaktadır. Orhan Pamuk, Avrupa ile Müslüman
Türkiye'nin birbirleriyle buluştuğu bir eser yaratmıştır. 'Beyaz
Kale', 'Benim Adım Kırmızı' veya 'Kar' romanlarında Doğu'nun masal
gelenekleriyle Batılı modern üslup unsurlarını birbiriyle
birleştirmekte ve toplumumuzun dar anlayışlı olmayan bir Avrupa'da
ihtiyaç duyacağı imajlar ve kavramlar oluşturmaktadır. Yazar özgün
bilgi ve belleğiyle büyük Osmanlı tarihine kadar uzanırken, aynı
zamanda günümüzün sıcak olaylarının da çekinmeden üstüne
gidebilmekte, insan haklarının ve azınlık haklarının savunuculuğunu
yapmakta, ülkesinin siyasal sorunlarıyla ilgili tutumlar
almaktadır."

Altan
Öymen arşivi - Diger
Yazarlar

Yazdır | Yolla | Arşive
Ekle

Şu ana kadar
değerlendirmeye katılan 7 üyemizin puan ortalamasını yanda
görebilirsiniz. Puan verme işleminden yalnızca üyelerimiz
faydalanabilir.

puan
9

Yorum sayfasındaki diğer haberler

Ali Kemal
konusu - Murat Belge

Cumhuriyet'e
sahip çıkmak - M.Ali Kışlalı

Araplar
harekete geçsin

Türkiye'nin
deneyimi Rusya'ya örnek olmalı

ÖZLÜ SÖZ #181

"Yatmadan evvel gerginliğinizi
giderici önlemler almaya çalışın. Okumayı, yogayı, seks yapmayı deneyin.
Eğer geceye bacaklarınızın sizi rahatsız edeceği endişesi ile başlarsanız
sorun daha da ağırlaşır."
Prof. Dr. Osman
Müftüoğlu 'Huzursuz Bacak Sendromu' için yapmanız gerekenleri açıklıyor.
Hadi bakalım gayret...

Haber Arama

Site içinde aradığınız habere
ait anahtar kelimeleri aşağıya yazıp 'Ara' düğmesine basınız.

Detaylı Arama /
Eski
Sayılar

ÇİZGİLER

Dilbert

Garfield

Cathy

Babalar

Cilalı
Taş Devri

Tehlikeli
İlişkiler

Ademler
ve Havvalar

Künye | Reklam Tarifesi
| İletişim
Sayfası | Eski
Sayılar | Sıkça Sorulan
Sorular | Kampanya Sözleşmesi |

© Radikal
internet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri içeriğin hakları
Doğan Gazetecilik A.Ş.'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik
bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan
kullanılamaz.