Türkiye ikna edildi, NATO'da Rasmussen dönemi

Dünya /
04/04/2009

STRASBOURG - NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer, Danimarka Başbakanı
Anders Fogh Rasmussen’in ittifakın yeni genel sekreteri olması konusunda anlaşma
sağlandığını açıkladı. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Rasmussen’in NATO Genel
Sekreterliği'ne seçilmesiyle ilgili, "Çekincelerimizin Obama garantörlüğünde
çözüldüğüne yönelik bilgiler gelmesi üzerine, Cumhurbaşkanımız bu noktada ’olur’
verdi" dedi.

Rasmussen ile birlikte basın toplantısı düzenleyen de Hoop Scheffer, bütün
üye ülkelerin bu konuda anlaştığını belirterek, Rasmussen’in genel sekreterlik
için en uygun aday olarak görüldüğünü ifade etti. Rasmussen’i tebrik eden de
Hoop Scheffer, yeni NATO Genel Sekreterine görevinde başarılar diledi. Danimarka
Başbakanı Rasmussen de bu göreve seçilmekten büyük memnuniyet duyduğunu
kaydederek, ittifakın başarısı için elinden gelen çabayı göstereceğini
söyledi.

RASMUSSEN: TARİHİ BİR GÜN

Rasmussen de  "Bugün tarihi bir gün. Sadece NATO genel sekreterliği
üzerinde karara vardığımız için değil. Bugün en başarılı barış hareketlerinden
birini kutluyoruz. Fransız-Alman dostluğunu kutluyoruz, Avrupa’nın birliğini
kutluyoruz, NATO müttefikliğinin 60. yılını kutluyoruz" dedi. Rasmussen,
NATO’nun bugünkü toplantısından sonra yeni bir sayfa açıldığını belirterek, "21.
yüzyılın yeni zorluklarına karşı hazırız" diye konuştu. Fransa Cumhurbaşkanı
Nicholas Sarkozy de Rasmussen ile ilgili, "Rasmussen, insan haklarına daima
saygılı bir isim olmuştur" dedi. NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer ise
düzenlenen basın toplantısında, Türkiye’nin itirazlarının nasıl aşıldığının
sorulması üzerine, Rasmussen’in oy birliğiyle seçildiğine dikkati çekti. De Hoop
Scheffer, NATO’daki görüşmelerde 10’dan fazla NATO üyesi ülkenin, Afganistan’a
asker, polis, eğitim ve para yardımı taahhüdünde bulunduğunu da söyledi. De Hoop
Scheffer, "Afganistan’daki seçimler sırasında görev yapacak askerleri ve polisi
destekleyeceğiz. Bu, belki de zirvenin en önemli sonucudur" dedi.

OBAMA DEVREYE GİRDİ

NATO zirvesinde yeni genel
sekreter arayışları çerçevesinde yaşanan ve Türkiye’nin Danimarka Başbakanı
Anders Fogh Rasmussen’in adaylığına karşı çıkmasından kaynaklanan kriz, ABD
Başkanı Barack Obama’nın devreye girmesi ve "garantör" olması ile çözüldü.
Güvenilir diplomatik kaynaklardan alınan bilgilere göre, NATO zirvesinin dün
akşamki yemekli çalışma toplantısında, Türkiye’yi temsil eden Cumhurbaşkanı
Abdullah Gül, yoğun baskı altında tutulmak istendi.
Rasmussen’in adaylığına
muhalefette Türkiye yalnız kaldı.
Yemekte, NATO’nun tüm müttefikleri, Gül’e,
Rasmussen için mutabık olduklarını anlatırken, ABD Başkanı Obama’nın gelişmeleri
sessiz ve tarafsız bir görüntüyle izlediği gözlemlendi.
Elde edilen
bilgilere göre, dün akşamki tartışmalarda, Cumhurbaşkanı Gül, eleştiri ve
talepleri geri çevirirken, Türkiye’nin çekincelerini, kaygılarını ve
beklentilerini dile getirdi. Gül, "AB içinde biz bu kararı aldık" diyen Avrupalı
müttefiklere, "Burası AB değil, NATO. Kararı burada, birlikte alırız" yanıtını
verdi.
Bu tartışmalar sırasında, NATO genel sekreterliğine aday olan diğer
isimlerin adaylıktan çekilmesi de baskı oranını artırdı.
NATO
toplantılarında dün akşam sonuç alınamazken, gece yoğun bir telefon trafiği
yaşandı.
Bu sabah, tüm NATO ülkelerinin devlet ve hükümet başkanları,
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile görüşme talebinde bulundu. Gül bu talepleri geri
çevirdi.

OBAMA GARANTÖR OLDU

Abdullah
Gül, ABD Başkanı Barack Obama’dan gelen görüşme talebini ise kabul etti. Obama
ve Gül, bir saatten fazla görüştüler. Bu görüşmenin bir bölümüne, Rasmussen de
çağrıldı ve katıldı.
Bu temaslar sırasında Gül, Türkiye’nin istek, endişe ve
beklentilerini ayrıntılı olarak anlattı, çekinceleri dile getirdi. Görüşmenin
belirli bir aşamasında, Obama, Türkiye’nin söz konusu isteklerinin ve
beklentilerinin karşılanması konusunda "garantör" olduğunu söyledi ve kefalet
verdi. Gül, bu gelişme üzerine Rasmussen’in NATO Genel Sekreteri olmasına yeşil
ışık yaktı. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, söz konusu tartışma ve
pazarlıklardan sürekli haberdar edildiği ve görüşlerinin alındığı
bildirildi.

ERDOĞAN: ÜZERİMİZE DÜŞENİ YAPTIK

Başbakan Erdoğan, Maslak Acıbadem Hastanesi'nin açılışında gazetecilere
yaptığı açıklamada, Danimarka Başbakanı Rasmussen'in NATO'nun yeni genel
sekreteri olmasını değerlendirdi. "Son gelinen noktada çekincelerimizin Sayın
Obama'nın garantörlüğünde çözüldüğüne yönelik bize bilgiler gelmesi üzerine
sayın Cumhurbaşkanımız da kendilerine bu noktadaki olurumuzu verdiler" diyen
Erdoğan, şunları söyledi: "G-20 Zirvesi'nde de bu konu zaten gündemdeydi. Zirve
öncesi AB üyesi ülkelerin bazı liderleriyle görüşmelerimiz olmuştu.
Çekincelerimizi kendilerine çok açık ve net söylemiştik. G-20'de tekrar gündeme
geldi ve tekrar söyledik. Çekincelerimizi kendilerine çok açık, net iletmiştik.
Sayın Obama ile görüştük. Bugün (dün) sabahtan itibaren liderlerle görüşlerim
oldu. Cumhurbaşkanımızla sürekli görüşme halinde olduk. Son gelinen noktada
çekincelerimizin Sayın Obama'nın garantörlüğünde çözüldüğüne yönelik bize
bilgiler gelmesi üzerine Sayın Cumhurbaşkanımız da kendilerine bu noktadaki
olurumuzu verdiler. Böylece bu adım atılmış oldu. Temennimiz odur ki, verilmiş
olan bu garantiler yerine getirilir."
ABD Başkanı Barack Obama'nın
Türkiye'ye geleceğini hatırlatan Erdoğan, "Kendisi, burada parlamentoda yapacağı
konuşmada da bu konulara değinebilir. Medeniyetler İttifakı çerçevesinde
Rasmussen'le birlikte katılacağımız bir oturum olacak. Bu konular üzerinde
duracak ve kendisinin geleceğe yönelik düşüncelerini de açıklayacak.
Danimarka'da Roj TV'nin yayının durduluması süreci, İslam ülkeleriyle NATO
arasında bir irtibatın kurulabilmesi, komuta kademesinde üst düzey yönetimlerde
bizim askerlerimizin de bulunması ve buna benzer konuların gündeme gelmiş olması
önem arz ediyor. Bunların uygulamaları bizi çok daha fazlasıyla ilgilendiriyor.
Temennim o dur ki, sağlıklı bir şekilde bu süreç aşılır. Ben Başbakan olarak
ülkemin bana yüklediği sorumluluğun gereğini yerine getirmek zorundayım. Onu
yerine getirdim. Türkiye olarak burada bizim katkımız ne olur, bunları ortaya
koyduk. Katkımızı yaparken bize de tüm üye ülkelerin gerekli anlayışı
göstermeleri gerekir. Attığımız adım budur. NATO'nun yıpranmaması için üzerimize
düşeni yaptık" diye konuştu.

OBAMA'DAN TÜRKİYE'YE TEŞEKKÜR

NATO zirvesinin yapıldığı Strasbourg’da basın toplantısı düzenleyen Obama,
Rasmussen’i önemli bir şöhrete sahip bir devlet adamı olarak gördüklerini
belirterek, "Rasmussen’in başarılı olacağına inanıyorum" dedi. ABD Başkanı
Türkiye’ye de Rasmussen’in NATO Genel Sekreterliğine seçilebilmesi için onay
vermesi nedeniyle teşekkür etti. Rasmussen’in seçimi için bütün üyelerin
oybirliğinin gerektiğini hatırlatan Obama, Türkiye’nin itirazlarına üstü kapalı
atıfta bulunarak, sağlanan mutabakattan dolayı teşekkür ettiklerini söyledi.
(aa, dha)