BUGÜNKÜ RADİKAL

YAZARLAR

RADİKAL
İKİ

RADİKAL
CUMARTESİ

RADİKAL
KİTAP

RADİKAL TASARIM

RADİKAL MOBİL

ÜYE
İŞLEMLERİ

12  Ağustos 2010, Perşembe

Son Güncelleme  16:51

ANA
SAYFA

Türkiye

Politika

Yaşam

Ekonomi

Dünya

Kültür

Tartışı-Yorum

Spor

Çevre

Sanal
Alem

Sinema

Dizi

Dış
Basın

Galeri

Detaylı
Arama

Eski
Sayılar

ARŞİV

ANA SAYFA >
Türkiye

RTÜK'ten Abiye Kuzu'ya: Doğru konuş!

Yazı Boyutu

< Önceki
Haber

Sonraki
Haber >

Yazdır

Arkadaşına
Gönder

Yorum
Yaz

Arşive
Ekle

Haberi Paylaş

Facebook

Mixx

Delicious

Stumble Upon

Twitter

Friend Feed

Google

Digg

Yahoo

Reddit

myspace

Türkiye
Haberleri

Tümü

Askeri
konvoya silahlı pusu: 5 yaralı

Kamer
Genç, Abiye Kuzu'ya arka çıktı

“Biz
dünya devletiyiz, kabile devleti değiliz”

Ankara'da
facianın eşiğinden dönüldü!

LYS
sonuçları açıklandı!

Öcalan'ın
avukatları tekne kiraladı!

12/08/2010 7:50

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), Türk Malı adlı dizide,
Abiye ve Erman Kuzu karakterlerinin kullandığı 81 bozuk Türkçe kelime nedeniyle
Show TV'den savunma istedi.

ANKARA/İSTANBUL - Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), Türk Malı adlı
dizide, Abiye ve Erman Kuzu karakterlerinin kullandığı ‘bozuk Türkçe’ nedeniyle
Show TV’den savunma istedi. Erman Kuzu ve Abiye Kuzu’nun değiştirerek söylediği
Türkçe kelimelerin tek tek listesini çıkaran RTÜK uzmanları, sadece iki bölümde
toplam 81 ifadenin yanlış kullanıldığını ‘belirledi’.
RTÜK Show TV’nin 15 gün
içerisinde vereceği savunmayı yeterli bulmazsa, ‘Gençlerin ve çocukların
fiziksel, zihinsel ve ahlaki gelişimini zedeleyecek türden programların,
bunların seyredebileceği zaman ve saatlerde yayınlanmaması’na ilişkin yayın
ilkesinin (4/z) ihlali nedeniyle, ‘program durdurma’ cezası
verebilecek.

Şikâyet gelince...
Kuzu ailesinin iki
dizede sarf ettiği 81 ‘yanlış’ı tek tek listeleyen RTÜK uzmanları, kelime,
deyim, özlü söz, özel isim, unvan, yer ismi, terim ve yabancı kelimelerden ve
‘doğru’larından oluşan mini bir ‘Kuzu sözlük’ de oluşturdu.
RTÜK uzmanları
tarafından hazırlanan raporda ise özetle şu görüş savunuldu:
‘Dizide birçok
kelime, deyim, özlü söz, özel isim, unvan, yer ismi, terim ile dilimize yabancı
dillerden giren sözcükler yanlış kullanılıyor. Diyaloglarda çok fazla argo
kelime yer alıyor. Bu nedenle dizi çocuklara ve gençlere kötü örnek oluyor.
Diziyle ilgili 444 1 178 RTÜK İletişim Merkezi’ne şikâyetler geliyor. Şikâyette
bulunan ebeveynlerin, dizide yanlış kullanılan kelimeleri ve argo sözcükleri
çocuklarına açıklamakta güçlük çektiklerini, çocukların dizideki karakterlere
özenip bu sözcükleri sürekli kullandıklarını ve bu sözcüklerin adeta çocukların
dillerine yapıştığını söylüyor. Televizyon insanları birçok açıdan etkiliyor ve
toplumsal yaşamı şekillendirmede önemli bir rol oynuyor. Televizyonda argo ve
yanlış dil kullanımının ilkokul çağındaki çocuklar ve gençler üzerinde olumsuz
etkisi olacaktır.

Hiç kimse heves etmesin!
RTÜK’ün
raporunda Türk Malı dizisiyle ilgili olarak Dil Derneği Yönetim Kurulu
tarafından yapılan bir açıklamaya da atıfta bulunuldu:
“Hiç kimsenin dili
bozarak, toplumsal değerleri göz ardı ederek gülmece yapma hevesi olmamalıdır.
Gülmece sanılan kimi diziler, büyük gülmece ustalarımızı incitecek kadar düzeyi
düşürmektedir. Televizyon, günümüzün en etkin, en etkileyici iletişim
araçlarından biridir. Özellikle bizimki gibi eğitim düzeyi ve dil bilinci yaralı
bir ülkenin televizyon yöneticileri, dizi yapımcıları ve yazarları, bu etkili
aracı kullanırken çok duyarlı olmak zorundadır.”

Boy Frenk deme ‘boy friend’
de...
RTÜK uzmanlarının hazırladığı ‘Kuzu sözlüğü’nden inciler:

Aritmatik: Aritmetik
Aşortman: Eşofman
Bu kadan: Bu kadar
Cöle:
Jöle
Derişiklik: Değişiklik
Ezelfektan: Dezenfektan
Guzu:
Kuzu
Hakketten: Hakikaten
İvet: Evet
Kopek: Köpek
Laylon:
Naylon
Lehavilite: Rehabilite
Liften: Lütfen
Mikemmel: Mükemmel
Ne
kadan: Ne kadar
Ötüd odası: Etüd odası
Ruhsal burhan: Ruhsal
buhran
Tebrik koyuyorum: Tebrik ediyorum
Tezcüraat: Tezahürat
Tijene:
Hijyen
Tikkat: Dikkat
Tonurcuk: Tomurcuk
Yiter: Yeter
Yürüşen
merdiven: Yürüyen merdiven
Zaman hışımı: Zaman aşımı
Şah mart oldu: Şah
mat oldu
Uzun lafın sopası: Uzun lafın kısası
Ağaç yaşken emilir: Ağaç
yaşken eğilir
Ödüm cörtledi: Ödüm koptu
Ayağını organına göre uzat:
Ayağını yorganına göre uzatmak
Komşu komşunun gülüne muhtaçtır: Komşu
komşunun külüne muhtaçtır
Misafir girmeyen eve doktor girer: Güneş girmeyen
eve doktor girer
Temizlik İran’dan gelir: Temizlik imandan gelir
İstemek
başarmanın karısıdır: İstemek başarmanın yarısıdır
Kitap en iyi tosttur:
Kitap en iyi dosttur
Laf olsun torba kopsun: Laf olsun torba
dolsun
Yalancının mumu yansıyana kadar yanar: Yalancının mumu yatsıya kadar
yanar
Her koyun kendi bacanağıylan basılır: Her koyun kendi bacağından
asılır
Saval: Seval
Gokan: Gökhan
Hollanda’nın başkenti Paris:
Amsterdam
Logoritma: Logaritma
Aynobik: Aerobik
Esperesko:
Espresso
Aykut testi: IQ testi
Boy Frenk: Boy friend

‘Dil bir kilo domates değil ki böyle
bozulsun’
Radikal’in konuyla ilgili görüşlerini sorduğu dilbilimi ve
çocuk gelişi uzmanlarının RTÜK’ün uygulamasına itirazı var: Dili sanatsal
biçimde bozmak diye bir şey vardır... Devletin sopasıyla dil düzeltilemez...
Çocukların dili yanlış öğrenmesini istemiyorsanız, bu konuda yapılacak pratik
önlemler alınabilir...

Çocuklar mizahı
anlar
Pedagog Dr. Melda Alantar: Elbette ki
dizilerdeki bu tarz konuşmalar çocuğun dil gelişimini olumsuz etkileyebilir. Ama
burada çocuğun yaşı da önemli. 12-13 yaştaki ve ileri yaştaki çocuklar tabii ki
orada bir mizah yapıldığını bilir. Okul öncesi çocukları ve ergenlik dönemine
kadar olan gruptaki çocuklar etkilenebilir. Burada görev yapımcılar ve ailelere
düşüyor. Aileler RTÜK’ün program başında yaş gruplarına yönelik uyarılarına göre
davranabilir. Dizi daha çok kesim tarafından izlenilmek istiyorsa, dizi
yayınlanırken, deyimlerin ve kelimelerin doğrusu altyazı olarak geçebilir ya da
dizi biterken kelime ve deyimlerin doğrusu yayınlanır.

Kahvehane
bilgisi-tahammülü
Yazar Necmiye Alpay: Dili
sanatsal şekilde bozmak diye bir şey vardır. Dilin sanatsal amaçla kullanımı
meşrudur. Bunun için kimseye kınama yöneltilemez. Diziyi izlemedim. Fakat dil
bir kilo domates değildir ki sıcaktan vesaire bozulsun. Tersine bu tür
kullanımlar son derece yaratıcı da olup mizah eserine dönüşebilir. Mizah
eserleri bazen bu şekilde oluşturulur. Dolayısıyla RTÜK burada dilbilime de
aykırı bir şey yapıyor. Olayın ana ilkesi budur. Dilin sanatsal olarak
kullanılması bozulması anlamına gelmez.
Dil denilince neden bazı programlar
sadece akla geliyor, çok sayıda eserler var. Edebiyat var. Tüm bunlar akla
gelmiyor sadece dille oynanan yayınlar geliyor. İnsanlar çocuklar bundan
etkilenir. Ancak çocuklar bir şeyin mizah olduğunu yetişkinlerden daha çok ayırt
edebilir. RTÜK’te dilbilimiyle ilgilenmeyen insanlar kahvehane bilgisiyle
hareket ediyor. Tüm bu anlattıklarım konusunda bilgileri olsa tahammülleri de
olması gerekir. Yeterince profesyonel hareket etmiyor.

Dil
polisliğine gerek yok
Yazar-Dilbilimci Sevan
Nişanyan: Böyle şeyler bana çok gülünç, zavallıca geliyor. Devlete ait
bir teşkilâtın böyle bir görevi üstüne alması, dil polisliğine soyunması absürd
bir davranış.
Bir sivil toplum örgütü tepki verse belki anlaşılabilir.
Toplumdaki bazı insanların dilin nasıl kullanılacağına dair tercihleri,
fikirleri olabilir. Ancak devletin bunu polis sopasıyla yapması çağdışı kalmış
bir uygulama. Böyle kullanımlar ağzımızı fiziksel olarak nasıl zararı dokunursa
dilimize de o şekilde bir zararı olabilir. Böyle bir varsayımı yapmak cehaletin
ileri düzeyi. Bir moda çıkar, ‘gak’ yerine ‘guk’ denir. İnsanlar bunu taklit
eder. Dil değişebilir. Dilin bozulması ne demek? Dil Allah’tan gelen bir kutsal
bir şey değildir. Dilin bozulduğuna ilişkin fikir beyan edenler ortalama 70
yaşın üzerindeki insanlardır. Dil polisliğine soyunanlara da ‘Bu yaşlılar ne
zaman emekli olacak da kurtulacağız?’ diye bakmak gerekir.

Türkiye
kategorisindeki tüm haberler »

Okur
Yorumları (34 Yorum)

RTUK'e tebrik koyuyorum -
13/8/201014:59

Daha gecen gun aklima Abiye Kuzu sozlugu yapmak gelmisti. RTUK benim yerime
iki bolumu halletmis. Ricam butun bolumler icin aynisini yapmalari. Bir de, her
sozun yanina hangi bolumde hangi surede gectigini yazarlarsa super olur.
Boylecene kolayliklan Abiye laflarindan olusan poburi vidyosu hazirlanip
Youtube'a emdirilebilir.

anon1 - okurun
diğer yorumları için tıklayınız
Yorumu Oyla
00

Sorumluluklarını bilmeyene hatırlatılır. - 12/8/201017:57

Tepkilere katılmıyorum. Televizyon zaten sanat ortamı olarak kullanılmıyor.
Hangi kanal doğru dürüst sanata yer veriyor ki diziler de sanat ortamı / sanat
kaygısı olsun. Sanatçıların kendileri de dizileri maddi kazanç kapısı olarak
görüyorlar zaten. Bu sanat tiyatroda, sinemada yapılır çünkü. Televizyon
çocuklar üstünde çok ama çok etkili ve bu yüzden davranış bozukluklarına neden
olmaması için denetlenmesi gerekiyor. Eğer yapımcılar yada televizyon
yetkilileri bu sorumluluklarını öğrenmemekte ısrar ederlerse, doğal olarak
birilerinin müdahale etmesi gerekir. Keşke, şiddeti hayatın normal bir olgusu
gibi sunan programlara da müdahale etseler.

ErA - okurun
diğer yorumları için tıklayınız
Yorumu Oyla
02

Saniyorum RTÜK siveyi begenmemis... -
12/8/201017:27

Gitsin RTÜK elemanlari Egenin bir köyüne, burada yazilanlarin hepsi orada
aynen konusuluyor. Hatta Konya , Antalya ve Isparta´ da ki köylerde ayni siveye
yakin konusuyor. Rahmetli Özay Gönlüm´ün sarkilarini unuttalar sanirim.Insallah
benim Egeli hemsehrilerimin dilinede kilit vurmaz RTÜK. Sayin RTÜK kurulu
üyeleri halkin günlük dili bu. Kafalarinizi derebeylik sistemini andiran bol
korumali sitelerinizden cikarip bakin, bu halk böyle konusuyor, hemde
yüzyillardir.

Diyogen - okurun
diğer yorumları için tıklayınız
Yorumu Oyla
61

Yorum
Yaz

Tüm
Yorumlar (34)

ADnet

Siz de reklam
verin

Türkiye
kategorisindeki galeri haberler »

Türkiye
Kaçak kazıdan yüzyılın arkeolojik buluşu çıktı

Türkiye
6 köpeği bir torpido gözüne sığdırdılar

Türkiye
Sivas Katliamı'nda ölenler anılıyor

Türkiye
Kadınlardan 'eşitlik' ve 'adalet' yürüyüşü

Türkiye
Taksim'de 5 bin kişilik 'Onur Yürüyüşü'

Günün
Türkiye Yazarları

Bilgibilimsel
bir sorun

NECMİYE ALPAY

Türk
demokrasisinde tarihî dönüşüm

HASAN
CELAL GÜZEL

Tümü

En Çok Okunan Türkiye Haberleri

Sadıkoğlu'nun
fantezisi gerçek oldu!

ABD'li
gazeteciye KCK gözaltısı

“Bu
Türkiye'ye hakarettir!”

Üniversite
heyecanında son dönemeç

Patronlar
yeni anayasa istiyor

En Çok Yorumlanan Türkiye Haberleri

45
derecede sıcakta kömür dağıtımı

RTÜK'ten
Abiye Kuzu'ya: Doğru konuş!

Milli
Eğitim Bakanı'ndan öğretmenlere gözdağı!

Demirel:
Darbe olmaz diye bir şey yok

Bahçeli'ye,
Şeyh Said'in torunundan tazminat davası

© 2010

Üye
Olun

RSS
Başlıkları Takip edin

İletişim
Sayfası

Açılış
Sayfam Yap Her açılışta Radikal sizi
karşılasın

Künye

Reklam

Kampanya
Sözleşmesi

Sıkça Sorulan
Sorular

İnternet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri
içeriğin hakları Doğan Gazetecilik A.Ş'ye aittir.
Hiçbir şekilde basılı ya
da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin
alınmadan kullanılamaz.