Dünya

18.11.2010

Washington kurnazlığı

Lizbon zirvesi öncesi füze kalkanı sisteminin
komutasına yönelik belirsizlik sürüyor. Erdoğan'ın 'Türkiye'de olursa
komuta bize verilmeli' sözlerine karşılık ABD'nin NATO nezdindeki daimi
temsilcisi Büyükelçi Daalder, 'Önce temel bir karar alalım, komutayı sonra
konuşuruz' dedi. Tartışmaları değerlendiren eski Dışişleri Bakanı İlter
Türkmen ise, zirvede prensip kararına varılacağını düşündüğünü
belirtti

ANKARA

Füze kalkanıyla ilgili nihai karar için gözler yarın Portekiz'in
başkenti Lizbon'da başlayacak zirveye çevrilmişken, sistemin komutasına
dair soru işaretleri ise henüz cevap bulabilmiş değil. Başbakan Erdoğan'ın
'Türkiye, topraklarının genelinde böyle bir şey düşünülüyorsa komutasının
Türkiye'ye verilmesi gerektiği' yönündeki sözlerinin ardından ABD'den
'önce karar verilsin, sonra komuta belirlenir' şeklinde muğlak bir
açıklama geldi. ABD'nin NATO nezdindeki daimi temsilcisi Büyükelçi Ivo
Daalder, 'Komuta ve kontrol konusu dahil olmak üzere, bunu nasıl
uygulayacağımıza ilişkin tüm detaylar, daha sonra ele alınacak' dedi. NATO
bünyesinde Avrupa'da kurulması öngörülen füze savunma sistemi konusunda
önce temel bir kararın alınması gerektiğini söyleyen Daalder, 'NATO
tarafından finanse edilecek ve NATO komuta yapılarının parçası gibi
işleyecek bir komuta ve kontrol omurgasının oluşturulması kararının
alınmasını bekliyor ve istiyoruz' diye konuştu.

PRENSiP KARARINA VARILIR

Öte yandan Türkiye'nin isteği üzerinde herhangi bir ülkenin isminin
zikredilmeyeceğinin açıklandığını hatırlatan eski Dışişleri Bakanı İlter
Türkmen, 'NATO'da böyle bir sistem geliştirsin geliştirmesin mi,
geliştirilmesini mi, bu karara bağlanacak. Fransa'nın da bazı çekinceleri
var. Bir prensip kararına varılacağını düşünüyorum. Bu konuda Türkiye'nin
veto hakkını kullanması akla yakın değil' diye konuştu. İran başka olmak
üzere bölge ülkelerinin bu konuda bir şey söylemeye hakkı olmadığını
kaydeden Türkmen, 'Avrupa ülkeleri hariç diğer ülkelerde silahlanma var.
NATO ile sorun yaşamak doğru değil. Türkiye hassas bir bölgede bulunuyor.
Bu tip sistemler potansiyel tehditlere göre oluşturulur' dedi.

EVET VEYA HAYIR iÇiN ERKEN

21.Yüzyıl Türkiye Enstitüsü Amerika Araştırmaları Bölüm Başkanı Şanlı
Bahadır Koç ise, 'Lizbon'da NATO zirvesi var' diye hemen acil karar
verilecek bir konu değil. Türkiye'nin son dönemde izlediği dış politikaya
bakarak füze savunma sistemine kolayca 'evet' denilmeyeceğini düşünüyorum.
Bu durumun 1 Mart tezkeresi gibi bir baskıya dönüşmesini engellemeliyiz'
dedi. 19-20 Kasım'da düzenlenecek zirvede, Türkiye'yi başkanlığını
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün yapacağı heyet temsil edecek.

'Milli Füze Savunma Sistemi' talebi

Türkiye'nin etrafında yer alan ülkelerin neredeyse tamamına yakınında
füze olduğunu belirten Emekli Tümgeneral Armağan Kuloğlu ise, 'Bu sistemin
hedefinde İran var. Esas itibarıyla bir ABD projesi. Rusya bu projeyi
zamanında çok itiraz etti ve sonunda Rusya'ya karşı olmadığını ispatlamak
için NATO projesine dönüştürüldü. ABD'nin öncelikli amacı kendisini İran
füzelerine karşı korumak. Türkiye'nin bir NATO üyesi olarak buna 'hayır'
deme şansı yok. Ayrıca etrafı füzelerle dolu ve bir füze savunma sistemi
henüz yok. Zaten acil olarak milli füze savunma sistemine ihtiyacı var.
Savunma Sanayi İcra Komitesi bu konuda bir karar aldı. Eğer milli füze
savunma sistemi kurarsak bunun NATO'nun projesine entegre ettirilmesini
sağlayabiliriz. Böylece finansmanın bir kısmını da NATO üstlenebilir' diye
konuştu.

'YALNIZ HAREKET ETMEMELi'

Çankaya Üniversite Uluslararası İlişkiler bölümü Öğretim Üyesi Prof.
Dr. Ramazan Gözen ise, 'Bunu Obama değil, ABD'deki silah lobileri
dayatıyor.

Türkiye'nin çıkarlarını değil. Eğer İsrail, İran tehdidinden korunmak
isteniyorsa, sistemi İsrail'e kursunlar. Türkiye yalnız hareket etmemeli.
Avrupa'da güçlü kamuoyu var. Bunları harekete geçirebilir' dedi.

Kaynak:
http://yenisafak.com.tr/Dunya/?i=288383