Yazarlar

Radikal
Hayat

Radikal
İki

Radikal
Kitap

Radikal
Mobil

Radikal
Ipad

Radikal
Android

Üye
İşlemleri

USD

1.80

%0.01

EURO

2.35

%0.00

IMKB

60813.30

%0.00

ALTIN

95.05

%0.01

10  Nisan 2012, Salı

Son Güncelleme  23:16

İSTANBUL

11°C / 7°C

ANKARA

16°C / 7°C

İZMİR

16°C / 11°C

ANTALYA

16°C / 13°C

BURSA

11°C / 6°C

ADANA

23°C / 12°C

DİYARBAKIR

22°C / 9°C

ESKİŞEHİR

12°C / 6°C

KAYSERİ

17°C / 6°C

TRABZON

16°C / 11°C

Arşivde
Ara

Ana
SayfaTürkiyePolitikaYaşamEkonomiDünyaKültürTartışı-YorumSporÇevreEğitimSağlıkSinemaEğlenceYemekYorumGaleri

Anasayfa Yazarlar

YazdırArkadaşına
GönderYorum
YazArşive
Ekle

Yazı Boyutu

12 Eylül'ün 3 davası

ORHAN KEMAL CENGİZ

06/04/2012

Eğer 12 Eylül davası hak ettiği derinlik ve kapsamda açılabilseydi
birbiriyle bağlantılı üç ayrı davanın açıldığına tanık olacaktık.

1981 yılında Amerikan başkentini ziyaret etmekte olan Arjantinli General
Roberto Viola, neredeyse tüm dünyada askeri diktatörlerin kendilerini savunmak
için kullandıkları şu meşhur argümanı dile getiriyordu: “Başarıya ulaşan ordular
soruşturmaya uğramaz.”
Tıpkı Kenan Evren’in darbeden sonra oluşan ‘kurucu
iktidar’ın yargılanamayacağını iddia ettiği gibi... Evren, dünyanın diğer
taraflarında daha önce çokça kullanılmış ve mahkûm olmuş bu ‘savunma’ hattını
takip ediyor. Netekim, Roberto Viola, Washington’da bu konuşmayı yaptıktan
sadece dört yıl sonra Arjantin’de yargılandı ve hapse mahkûm oldu.
Kenan
Evren’in savunmasının bizatihi kendisi 12 Eylül davasının başlamasının ne kadar
önemli olduğunu gösteriyor. Gerçekten de, her darbe gibi, 12 Eylül 1980 darbesi
de yeni bir ‘meşruiyet alanı’ yarattı. İşte bugün 12 Eylül’ün yarattığı bu
‘meşruiyet alanı’ reddedilmiş oluyor. Bu açıdan bu dava Türkiye için bir dönüm
noktasıdır. Hâlâ anayasası yamalı bir bohça gibi ortada duruyor bile olsa,
davayla birlikte 12 Eylül parantezi kapanmış oluyor.
Davanın kendisi birkaç
başka açıdan da önemli: Hâlâ darbe yapmayı düşünen var mıdır bilmiyorum ama bu
dava herhalde tüm cunta heveslilerine, başarıya ulaşsalar bile, uzun yıllar
sonra yargı önüne çıkabileceklerini göstermiş oluyor. Davayı anlamlı kılan bir
başka husus da bu hükümet zamanında ilk defa, hükümetin kendisini hedef almayan
bir darbenin yargılanıyor olması. Bu açıdan 12 Eylül yargılaması Ergenekon
davalarından bir farklılık ortaya koyuyor.
Şimdi gelelim davanın
sorunlarına... Eğer 12 Eylül davası hak ettiği derinlik ve kapsamda
açılabilseydi birbiriyle bağlantılı üç ayrı davanın açıldığına tanık olacaktık.
Birinci dava, darbenin hazırlanması için meydana getirilen kitlesel katliam ve
provokasyonların yargılandığı dava olacaktı. Bu davanın merkezinde Özel Harp
Dairesi ve onun faşist sivil uzantılarının gerçekleştirdiği insanlığa karşı
suçlar yer alacaktı. 1977 yılında ‘Kanlı 1 Mayıs’la başlayan ve Alevi
katliamlarına kadar devam eden bir süreçten söz ediyorum. Davanın bu bölümü
aslında Doğan Öz’ün kaleme alırken öldürüldüğü iddianamenin tamamlanması
anlamına gelecekti. Öz, Özel Harp Dairesi’nin yaratılan kaos ortamındaki merkezi
rolünü tespit etmişti. Oysa 12 Eylül iddianamesinde Özel Harp Dairesi’nin adı
bile geçmiyor.
İkinci dava, bizzat darbenin kendisinin yargılandığı dava
olacaktı. Üçüncü davada ise 12 Eylül sonrası, başta yaygın ve sistematik işkence
olmak üzere, yine ‘insanlığa karşı suçların’ yargılandığı ayrı bir davaya tanık
olacaktık. Elbette Evren ve Şahinkaya bu her üç davada da sanık olarak
yargılanacaklardı ama yüzlerce başka sanığın daha bu davalarda yargılandıklarını
görecektik.
Ben bu satırları kaleme alırken davanın 2. gün duruşması
halihazırda devam ediyordu ve mahkeme hâlâ müdahillik talepleri konusunda bir
karar vermemişti. Bu davanın ne kadar derinleşeceği konusunda, müdahillik ve
davanın genişletilmesi taleplerinin ne ölçüde ve hangi kapsamda kabul edileceği
hayati bir rol oynayacak.
Ancak daha birinci gün yapılan duruşmada,
iddianamenin bu denli sığ bir çerçeve ortaya koymasının, sonradan aşmanın
oldukça güç olduğu bazı problemler yarattığı ortaya çıktı. Örneğin sözünü
ettiğim, merkezinde Özel Harp Dairesi ve 12 Eylül öncesi katliamların yer
alacağı birinci 12 Eylül davası açılmış olsa sanık sandalyesinde oturacak bazı
kişilerin ‘müdahillik’ talebinde bulunduklarını gördük. Elbette bu kişilerin
birinci 12 Eylül davasında ‘katliam faili’ ve kontrgerillanın sivil uzantıları
olarak yargılanıp üçüncü 12 Eylül davasında da işkence görmüş kişiler olarak,
‘mağdur’ olarak katılmaları mümkün olabilirdi. Ama onları sırf birer mağdur gibi
gösteren bu dava çerçevesinin bize hakikatin bütününden bahsettiği söylenebilir
mi?
İşte bütün bu düşüncelerle, 12 Eylül davasını biraz buruk bir sevinçle
izliyorum. Umut ediyorum, bu handikapların bazılarını dava devam ederken
aşabiliriz.
Not: 12 Eylül yargılaması nedeniyle ara verdiğim Ermeni
meselesine ilişkin yazılarımın üçüncüsünü pazartesi günü okuyabilirsiniz.

İçinde "ORHAN KEMAL CENGİZ" geçen tüm haberler için tıklayınız

Haberleri Paylaş

FacebookMixxDeliciousTwitterGoogleDiggYahooRedditmyspaceFriend FeedStumble Upon

YazdırArkadaşına
GönderYorum
YazArşive
Ekle

Okur Yorumları

(4 Yorum)

İtaatsiz - okurun
diğer yorumları için tıklayınız

Bu dava konusundaki en derli toplu yazı

6/4/2012 - 17:6

Devletin bir tanımı da 'şiddet kullanma tekeline sahip olan
örgüt'tür. Ben kendimi silahla koruma hakkımı devlete bir koşulla devrederim:
devletin silahı hangi koşullarda ve ne zaman kullanacağı kesin, net ve kamuya
açık kurallarla belirlendiği zaman. Öbür türlü devletin ne zaman silah
kullanacağı belli olmaz ise ben kendi hakkımı devretmem, delege etmem.
Korkarım. O zaman da kaos olur, gücü gücüne yeten dönemi başlar. Bir devleti
devlet yapan şey silahı HER NER OLURSA OLSUN hukuk içinde kullanmasıdır. Bu
kural bir kere bile çiğnense devlet, devlet olma niteliğini yitirir.
Başkaldırı meşrulaşır. Bu temel bilgiye sahip olmayan insanlar bu ülkede
başbakan, cumhurbaşkanı, içişleri bakanı, GKB, MSB, MIT başkanı oldular ve
devletimiz çürüdü.

Yorumu Oyla

3

0

alfasid - okurun
diğer yorumları için tıklayınız

12 eylül mü..11 eylül mü..

6/4/2012 - 14:36

Aralarında rekabet olan iki takımın taraftarlarının yaptığı
maçlarda ki kini, öfkeyi, düşmanlığı, birbirlerine, takımlarına,binalara
verdiği zararları gözünüzün önüne getirin... Şimdi de bu insanların öğrencisi,
çalışanı, işçisi, polisi, öğretmeni,siyastçisi, ile o devirlerde yaşıyan sağcı
solcu insanlar olduğunu hayal edin...birbirlerinden nefret eden, korkan, yok
etmeye çalışan, en ufak anlama çabasında olmayan insanları.. İşte o devirden
aklımda kalanlar... Toplumsal cinnet hali.. Asker idaresi dünyanın her yerinde
faşizmdir.Temel hak ve özgürlüklerin, hukukun olmadığı idarelerdir.Buna rağmen
ailece bir ''ohh'' çektiğimizi hatırlıyorum.. Siz yine doğru biliğinizi
söyleyin..

Yorumu Oyla

0

2

ahmet aksay - okurun
diğer yorumları için tıklayınız

Bu konuda bu günlerin iyi bir yazısı

6/4/2012 - 9:7

Yazar, Kenan Evren'in savunmasının bizatihi kendisinin bu
davanın başlamasının ne kadar önemli olduğunu gösterdiği fikrinde. Neden bu
fikirde olduğunu da açıklıyor: 12 Eylül 1980 darbesinin, her darbe gibi yeni
bir 'meşruiyet alanı' meydana getirdiği ve bugün bunun reddedilmiş olduğu.
Anlamlı ve önemli bir yaklaşım. Tüm cunta heveslilerine bu davanın
başlamasının bir ders oluşuna değinmesi de önemli(özellikle oluşturulan
meşruiyet alanının güvence olmadığının anlaşılması açısından). Mevcut hükümete
yönelik olmayan eski bir darbenin bugün yargılanıyor oluşunun anlamı(Ergenekon
davalarından farklılığı) üzerinde durması da. Davanın sorunları hakkında, bir
hukukçu olarak düşüncelerini belirtmiş olmasını, özellikle aşılması belki zor
olabilecek bazı handikaplara değinmesini yararlı ve yapıcı eleştiri olarak
düşünüyorum. Bu davanın başlaması günlerinde okuduğum değerli yazılardan
biri.

Yorumu Oyla

3

1

Yorum
Yaz
Tüm Yorumlar (4)

ADnet

Siz
de reklam verin

ORHAN KEMAL CENGİZ - Arşiv

Ermeni
soykırımı ve toprakTürkiye'nin
Ermeni soykırımı konusunda hiçbir politikası yok aslında. Konuyu gündeme
getirenleri tehdit etmek dışında.

09.04.2012

Meksika
şapkalı Ermeni Geçmişindeki
trajik olaylarla karşılaşmayı reddettiği için nevrozuna sıkı sıkı sarılmış, bu
nedenle de kolayca manipüle edilebilen bir birey gibi Türkiye.

02.04.2012

Ermeni
diyasporasıyla karşılaşmamBiz
Türkiye'de onların varlıklarından haberdar değildik ama onlar bütün gün bizim
hakkımızda konuşuyorlardı.

30.03.2012

Ergenekon'da
çakıl taşı gazeteciliğiİleride
Türkiye medya tarihini yazanlar, Ergenekon sonrası bazı gazetecilerin 'çakıl
taşı' haberciliği geliştirdiklerini yazacaklar.

26.03.2012

Ahmet
Hakan'ın seçiciliğiDarbeler,
suikastlar, medya ve derin devlet arasındaki kirli ilişkileri anlatan büyük
Ergenekon resmini görelim. Bütün söylediğim budur!

23.03.2012

Ergenekon'un
kayalarıBir
kere şu millete demokrasinin ve özgürlüklerinin önünde duran şu devasa
kayalardan söz etseniz diyorum.

21.03.2012

Tümü

Günün Politika Yazarları

Darbe
riyakârlarını tanıyalım, tanıtalım

AKİF BEKİ

Meral'in
parladığı an

EYÜP CAN

Bazen
yetmeyince yetmez kardeşim

KORAY ÇALIŞKAN

Albayını
öldürerek Kürt sorununu 'çözenler(!)'

ORAL ÇALIŞLAR

Meral
Okay: Bir 'kaya' sonsuzluğa yuvarlandı...

CENGİZ ÇANDAR

Darbelerle
hesaplaşmak

AHMET İNSEL

Türkiye'de
özel mülkiyet var mı dediniz? Tersinden ...

ALİ TOPUZ

Suriye
rejimi dönüm noktasında

MURAT YETKİN

Facebook'ta
Paylaşılanlar

Twitter'da
Paylaşılanlar

Üye
olunRSS Başlıkları
Takip Edinİletişim
SayfasıAçılış
Sayfam YapKünyeReklamSıkça Sorulan
Sorular

İnternet baskısında yer alan tüm metin, resim ve
benzeri içeriğin hakları Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş'ye
aittir
Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.)
kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz.

© 2012