ANA SAYFA

MULTİMEDYA

E-ZAMAN

İNSAN KAYNAKLARI

OKUR
HATTI

KÜNYE

E-STADYUM

ABONELİK

TODAY'S ZAMAN

04 Aralık
2012 Salı

GÜNDEM

EKONOMİ

POLİTİKA

SPOR

DIŞ
HABERLER

KÜLTÜR

YAZARLAR

YORUM

KÜRSÜ

AİLE-SAĞLIK

TV

RÖPORTAJ

TEKNOLOJİ

OTOMOBİL

Mümtaz'er Türköne

Atatürk, Atatürkçülük ve Kemalizm

Bir gece önce, Abbas
Güçlü’nün Genç Bakış isimli programında Atatürkçülüğü tartıştık. Yanımda,
“Fikrimizin Rehberi” adını taşıyan Atatürk biyografisinin müellifi Erol
Mütercimler, karşıda ise Haliç Üniversitesi’nin öğrencileri ve öğretim üyeleri
vardı.

Salona Atatürkçüler hakimdi. Gençler firesi-fazlası olmayan doğrudan sorular
yönelttiler. Benim gibi, iflah olmaz bir Atatürkçülük muhalifi için yararlı bir
tecrübe oldu.

Atatürk, Atatürkçülük ve Kemalizm kavramları arasında, zihinleri resmî eğitim
tarafından tahrip edilmiş olanlar için son derece anlaşılır bir ayırım getirmeye
çalışıyorum. Atatürk 1881’de doğmuş, 1938’de ölmüş olan bir devlet adamı,
Türkiye Cumhuriyeti’nin de kurucusu. Kemalizm, onun sağlığında CHP’nin tek parti
yönetiminin dayandığı prensipleri ifade ediyor. CHP amblemindeki 6 ok, aynı
zamanda Kemalizm’in kendisi demek. Nitekim Kemalizm hakkında yazılan dönemin
metinleri, devletçilik, milliyetçilik, inkılapçılık, halkçılık, laiklik ve
cumhuriyetçilik olarak sıralanan bu prensipleri açıklamaya odaklanır. Bu
prensiplerin arasında “demokrasi” yoktur. Atatürkçülük ise Atatürk’ün ölümünden
çok sonra 1954’te icat edilmiş ve 27 Mayıs darbesinden sonra resmî devlet
ideolojisine dönüştürülmüş bir düşüncenin adı. Bu yüzden Atatürkçülüğe “darbe
ideolojisi” diyorum. Siyasî rekabette halka dayanmayanlar, üstünlük sağlamak
için Atatürk’ü kullanıyorlar ve ortaya herkesin muradına göre tanımladığı ve
anlam yüklediği Atatürkçülükler çıkıyor. Bütün bu farklı Atatürkçülüklerin ve
Kemalizmlerin ortak özelliği demokrasi ile uyuşmaz olması ve bir azınlık diktası
özlemi yansıtması. Yine her birinin tek ortak paydası var: Atatürk’le bir
ilişkilerinin olmaması. Çünkü Atatürk’ün kendisi, geride dogma veya donmuş bir
kalıp bırakmadığını söylerken; onun bir politikacı olarak zaman zaman birbiriyle
çelişen sözlerinden bugün için bir ideoloji üretmeye kalkmanın ne akılla ne de
bilimle açıklaması olamaz.

Atatürkçülük günümüz Türkiye’sinde yaşamaya devam eden ilkel bir dogmatizm.
Darbe yapıp demokrasiyi askıya alanlar, Atatürk büstlerinin, heykellerinin
arkasına saklanarak hüküm sürdüler. Eğitim başta olmak üzere ellerindeki resmî
bütün araçları kullanarak beyinlerimizi bu ideoloji ile doldurmaya kalktılar.
Bugün bu saçma düşünceyi hâlâ tartışmamızın, birtakım insanların Atatürk’ün
ruhaniyetinden medet ummalarını, bu beyin yıkama işleminin tortuları olmaktan
başka açıklaması yok. İlkokula başladığımız günden itibaren çatık kaşlı Atatürk
büstlerinin önünde “Andımız”ı okuyarak, o büstlerin arkasına saklanan asker
vâsilerimize bağlılık yeminleri etmedik mi?

Haliç Üniversitesi öğrencilerine bunları anlattım. Şaşırtıcı bir şey oldu.
Anlayışla ve saygıyla dinlediler. Atatürkçülüğün düşüncesi değil, psikolojisinin
her köşede kol gezdiğini bildiğim için bu anlayış ve saygı beni etkiledi. Hâlâ
Atatürk’ün sözlerinden bugün için anlamlar devşirmeye çalışanlara dönüp “Atatürk
öldü, hem de 74 yıl önce.” dediğim zaman da, tepkiyle karşılaşmadım.

İdeolojilerin ikili bir işlevi vardır. Birincisi, şikâyetçi olduğunuz hayatı
ve sıkıntıları katlanılır kılar. İkincisi ise sizi gerçeklerden kopararak sizin
gibi düşünenlerle birlikte bir hayal dünyasına hapsedip mutlu eder. Atatürkçülük
bugün çalışmak, proje üretmek, itiraz edip daha iyisinin peşine düşmek gibi
değişimden hatta devrimden yana olmak yerine, atalet içinde kalıp,
ağlayıp-sızlayıp Atatürk’ün ruhaniyetinden medet ummak anlamına geliyor. 12
Eylül’ün genişlettiği Atatürk ritüellerinin ve üniversitelerde okutulan
Atatürkçülük derslerinin hasılası işte bu. Bu Atatürkçülükle neden zaman ve
enerji kaybediyoruz? Cevabı olan bir Atatürkçü var mı?

[email-masked]

16 Kasım 2012, Cuma

4 Aralık 2012- Dokunulmazlıklar
kalkacak mı?

2 Aralık 2012- Kapanmayan
dosyalar ve İttihat Terakki

30 Kasım 2012- Kanun ve
ihtişam

29 Kasım 2012- Kravat ve
dershane

27 Kasım 2012- Sivil
Özel Harpçiler nerede yaşıyor?

25 Kasım 2012- PKK silah
bırakacak mı?

23 Kasım 2012- Öcalan’ın
karşılığı

22 Kasım 2012- Kardeşlik ve
ortaklık

20 Kasım 2012- Kim kazandı?

18 Kasım 2012- İsrail
değişime savaş açtı

Yazarın arşivine ulaşmak için tıklayın

GÜNÜN
YAZARLARI

Abdülhamit
Bilici
Stratejik
ortaklığın eksik halkası!

Ali
Aydın
Müftüoğlu
standardı yakaladı

Ahmed
Şahin
‘Yenilenme
Cehdi’nden iktisatlı yaşama örnekleri…

Leyla
İpekçi
İstanbul;
aynılaşmaya karşı direniş!

Bülent
Korucu
Laik
‘omerta’ bozuluyor

İskender
Pala
Halep
kimler kimler demekti...

Kadir
Dikbaş
Sürprizin
sebebi

Şahin
Alpay
Putinizm
Türkiye’ye uyar mı?

Ahmet
Çakır
Cim
Bom niçin kazanamıyor?

Hayri
Beşer
Farkın
büyüsüne kapılmayın

Mümtaz'er
Türköne
Dokunulmazlıklar
kalkacak mı?

Yusuf
Keleş
İşyeri
sahibi, çalışanlarını karakola bildirmek zorunda

İhsan
Dağı
Necip
Fazıl ve İlhan Selçuk

ISTANBUL

İMSAK 05:33

GÜNEŞ 07:06

ÖĞLE 12:01

İKİNDİ 14:22

AKŞAM 16:45

YATSI 18:10

DÜNYA
NAMAZ VAKİTLERİ

TÜM
YAZARLAR

Hüseyin
Gülerce
Ergenekon
sadece bir araç…

Ali
H. Aslan
Obama
ve İsrail: Efsaneler ve gerçekler

Mümtaz'er
Türköne
Dokunulmazlıklar
kalkacak mı?

Mustafa
Ünal
Öneriler...

H.
İbrahim Ekiz
Beşiktaş,
istedi ve kazandı

Selim
İleri
Öyküler
arasında

Okay
Karacan
Başka
Michael Schumacher gelmeyecek

Etyen
Mahçupyan
Çözümün
zemini

Ömer
Erdem
Sosyal
bir devrim olarak şemsiye

M.Nedim
Hazar
Cenaze

Ahmet
Selim
Bütünlük
hasreti

Atıf
Keçeci
Kartal,
virajı döndü

Mehmet
Kamış
Uğur
Mumcu’yu kim öldürdü sayın savcım?

A.
Turan Alkan
İnat
mescidleri olmasın

Bülent
Korucu
Laik
‘omerta’ bozuluyor

Mustafa
Ulusoy
Dünya
döner, insan yürür

Leyla
İpekçi
İstanbul;
aynılaşmaya karşı direniş!

Selim
Işıklar
Yabancılar
Borsa’yı 73 bine taşıdı

Ali
Aydın
Müftüoğlu
standardı yakaladı

Hilmi
Yavuz
‘Muhteşem
Yüzyıl’ bir ilk mi?

Mehmed
Niyazi
Sağlıklı
cemiyetin şartları

Hayri
Beşer
Farkın
büyüsüne kapılmayın

Ali
Çolak
Şerafettin
Ağabey’in sesi

Hamdullah
Öztürk
‘Kesik
damarlar’

Selçuk
Gültaşlı
Brüksel,
Sarıkaya'yı hiç unutmadı

Joost
Lagendijk
Türkiye,
yardım almayı reddetmeye son vermeli

Hekimoğlu
İsmail
Hacı
Bayram’daki 27 numaralı ev...

Ahmet
Çakır
Cim
Bom niçin kazanamıyor?

Kerim
Balcı
Üye
olmayan gözlemci statüsü Filistin’e ne kazandırır?

İbrahim
Öztürk
Kriz
sonrası, yeni düzen arayışları

Nevin
Halıcı
Pastırmalı
lahana kapuskası

Süleyman
Sargın
Kur’an’ın
cemaatindenim!

Ahmed
Şahin
‘Yenilenme
Cehdi’nden iktisatlı yaşama örnekleri…

Mustafa
Armağan
İşte
Kanuni’nin muhteşem mektubu

M.
Ali Yıldırımtürk
Ekonomide
2013 beklentileri

Ali
Ünal
Allah
ma’rifeti ve müsbet hareket

İhsan
Dağı
Necip
Fazıl ve İlhan Selçuk

Zeki
Çol
Sıradanlığın
zirve yaptığı bir lig

Saruhan
Özel
Reel
kur hedeflemek de nereden çıktı?

Ali
Bulaç
İnsan
neden çatışıyor?

Ekrem
Dumanlı
Ya
sabır, ya kahır

İskender
Pala
Halep
kimler kimler demekti...

Nuriye
Akman
Rayting
için bir kıza üç erkeği aşık edemeyiz!

Abdullah
Aymaz
Mustafa
Sungur Ağabey’in ardından

Ahmet
Kurucan
Suç
ve cezada şahsîlik

Günseli
Ö. Ocakoğlu
En
fazla mobbing hangi kamu kuruluşunda yapılıyor?

Murat
Yülek
Ankara
Sanayi Fuarı gözlemleri

Nazan
Bekiroğlu
TÜYAP’ta
yazar masasının arkasında olmak: ‘Dilemek iyidir’

Yusuf
Keleş
İşyeri
sahibi, çalışanlarını karakola bildirmek zorunda

Şahin
Alpay
Putinizm
Türkiye’ye uyar mı?

A.
Ali Ural
Siyah
önlük

Melih
Arat
Hz.
Mevlânâ’nın şifa bulduğu sular

Fikret
Ertan
Filistin,
Ceza Mahkemesi, İsrail ve ötesi...

Beşir
Ayvazoğlu
Gelelim
‘Muhteşem Yüzyıl’a

Kadir
Dikbaş
Sürprizin
sebebi

Abdülhamit
Bilici
Stratejik
ortaklığın eksik halkası!

BUGÜN

BU HAFTA

BU AY

Suriye'de
'kimyasallar' yerinden oynadı!

Savcı,
‘alçak uçuş’ emrini veren komutanı arıyor

Emniyet,
Köşk çalışanlarını sorguladı, 2 kadın ‘en şüpheli’

Rusya
Dışişleri Bakanı Lavrov, elini kırdı

Fatura
114,5 milyon lirayı bulunca Maliye, lüks araç kiralamaya el koydu

MİT
dosyasında flaş gelişme!

Cim
Bom niçin kazanamıyor?

PKK
bir çocuk örgütü, dağda 8 yaşında çocuk var

Rusya
ile Türkiye, ihtilafa rağmen ilişkileri geliştirmekte kararlı

İşte
Kanuni’nin muhteşem mektubu

Fazla
mesai ücreti tarih oluyor

Ya
sabır, ya kahır

Dostlar
yurduna göçtü

Filistin'den
tarihi zafer

Bediüzzaman'ın
talebesi Mustafa Sungur ağabey Hakk'a yürüdü

Mustafa
Sungur Ağabey ebediyete uğurlandı

Otobüste
13 kilogram altın bulundu

Mursî'yi
yakınları terk etti

Özal'ı
radyoaktif maddeyle yormuş, zehirle öldürmüşler

İşte
Kanuni’nin muhteşem mektubu

Dünyadaki
en güzel 10 camii

Okullarda
kıyafet serbest

Normale
dönmezsen şöhreti kaldıramazsın

Fazla
mesai ücreti tarih oluyor

Ehl-i
Sünnet alimleri, sahabeler arasındaki anlaşmazlıklara nasıl
bakıyorlar?..

100
binleri aşan sivil Özel Harpçi var

Çin
gövde gösterisi yaptı