24 Ekim 2013, Perşembe

Türkiye - Irak gerilimi düşüyor

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile Irak Başbakanı Nuri Maliki
arasında iki yıldır ciddi polemiklere neden olan gerilimi düşürmeye ve iki ülke
arasındaki ilişkileri normalleştirmeye yönelik önemli bir temas trafiği
başlatıldı. Bölgesel düzeyde önemli bir öneme haiz bu gerilimin aşılması için
geliştirilen formül çerçevesinde, iki ülke yani Türkiye ile Irak arasında üst
düzeyde önemli temaslar gerçekleştirilecek.

Önce Bozkır gitti ardından Zebari geldi

TBMM Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Volkan
Bozkır, Irak'ta önemli temaslarda bulundu. Bu temasların ardından Irak Dışişleri
Bakanı Hoşyar Zebari, resmi temaslarda bulunmak üzere perşembe günü Ankara'ya
geldi. Zebari, Esenboğa Havalimanı'nda gazetecilerin sorularını, "Daha sonra
görüşeceğiz" diyerek yanıtsız bıraktı. Bu temasların önemini anlamak için
Türkiye ile Irak arasında son iki yıl içinde yaşanan gerilime ve Erdoğan ile
Maliki arasındaki ciddi polemiklere bakmak gerekiyor.

Haşimi'nin gelmesiyle kriz başladı

Irak'taki siyasi kriz, El Irakiye bloku içinde 17 Aralık 2011'de yapılan
toplantı ve istişarelerden sonra Başbakan Nuri Maliki'nin devleti yönetim
biçiminden duyulan rahatsızlıktan dolayı Irakiye üyelerinin Milli Meclis
içindeki üyeliklerini askıya alma kararı almasıyla başladı. Maliki'nin, Başbakan
Yardımcısı Salih El Mutlak'ın dokunulmazlığının kaldırılmasını istemesi, Irak
Yüksek Yargı Konseyi'nin, Irak Cumhurbaşkanı Yardımcısı Tarık El Haşimi hakkında
tutuklama kararı almasıyla bu ülke içindeki siyasi kriz doruğa çıktı. Başbakan
Recep Tayyip Erdoğan, bu gelişmeler üzerine, Maliki'ye sert tepki gösterdı.
Maliki de, Erdoğan'a Irak'ın içişlerine karıştığı eleştirisini yöneltti.
Türkiye, Interpol'un kırmız bültenle aradığı Haşimi'yi İstanbul'da konuk
etti.

Barzani ile anlaşma krizi büyüttü

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi Başbakanı Neçirvan Barzani'nin Mayıs ayındaki
Ankara ziyaretinde, petrol ve doğalgaz alanında yapılan anlaşmalar, Irak'taki
merkezi yönetimin Türkiye'ye yönelik tepkilerini daha artırdı.

Kerkük ziyareti ilişkileri gerdi

Davutoğlu'nun Kuzey Irak ziyareti sırasında Erbil'den sonra Kerkük'e
ziyarette bulunması iki ülke arasındaki krizi doruk noktasına çıkardı. Irak
Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "Türkiye bizden habersiz yapılan bu
ziyaretin sonuçlarına katlanmalıdır" ifadeleri kullanılmıştı. Irak yönetimi,
Türkiye'nin Bağdat maslahatgüzarını Dışişleri Bakanlığı'na çağırarak, nota
vermişti. Bu gelişme üzerine, Irak'ın Ankara Büyükelçisi Abdül Amir Kabil Abi
Tabikh da, Dışişleri Bakanlığı'na çağrılmıştı. Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı
Feridun Sinirlioğlu, Irak büyükelçisine, Davutoğlu'nun Kerkük ziyaretinin
ardından yapılan açıklamaların kabul edilemez olduğunu sert ifadelerle dile
getirmişti.

Buzlar erimeye başladı

Yaklaşık 2 yıldır süren bu gerilimin ardından Volkan Bozkır'ın Bağdat
ziyareti ile yeni bir süreç başladı. Krizin aşılması için üretilen formüllerden
birini de temas trafiği oluşturdu. Buna göre; Bozkır, Başbakan Erdoğan'ın resmi
davetini Maliki'ye iletti. Yani Erdoğan, resmen Maliki'yi Ankara'ya davet etti.
Buna mukabil olarak da, Meclis Başkanı Cemil Çiçek ile Dışişleri Bakanı Ahmet
Davutoğlu, bu ziyaretle bağlantılı olarak Bağdat'a ziyarette bulunacak.

Zebari önce Köşk'e çıktı Erdoğan'la da görüşecek

İlişkilerin normalleştirilmesi için başlatılan temaslar çerçevesinde
Ankara'ya gelen Zebari, perşembe günü, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül tarafından
Çankaya Köşkü'nde kabul edildi. Zebari, cuma günü Davutoğlu ile görüşecek. Bu
görüşme Ankara Palas'ta yapılacak. Başbakan Erdoğan da saat 15.00'te Zebari'yi
kabul edecek.Cumhurbaşkanlığı'nın internet sitesinde Çankaya'daki kabulle ilgili
şu bilgi verildi:

"Cumhurbaşkanı Gül kabulde, dost ve kardeş Irak’ın Dışişleri Bakanını kabul
etmekten duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Türkiye’nin, Irak’ın siyasi
istikrarı, toprak bütünlüğü ve güvenliğine verdiği önemi ve Türkiye’nin ayrım
gözetmeksizin Irak halkının bütün kesimlerini kucakladığını vurgulayan
Cumhurbaşkanı Gül, ikili ilişkilerin her düzeyde geliştirilmesi için ortak
iradenin mevcut olduğuna dikkat çekti. Irak’ta yaşanan terör saldırılarının
sadece Irak halkı için değil, Türk halkı için de büyük bir üzüntü kaynağı
olduğunu söyleyen Cumhurbaşkanı Gül, Irak halkının çektiği acıların
hafifletilmesi ve ülkede istikrarın tesis edilmesi için Iraklı siyasi liderlerin
sürdürdükleri çabalara Türkiye’nin desteğinin süreceğini belirtti.

Türkiye yakın dostumuz

Kabulde Irak Dışişleri Bakanı Zebari, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Huzai,
Başbakanı Maliki ve Meclis Başkanı Nuceyfi’nin selamları ile Irak halkının iyi
dileklerini getirdiğini ifade etti. Irak’ın yakın dostu olarak gördükleri
Türkiye’yle ilişkilere önem verdiklerini belirten Zebari, son dönemde
gerçekleştirilen karşılıklı üst düzey ziyaretlerin iki ülke arasındaki
ilişkilere ihtiyaç duyulan ivmeyi kazandıracağına inandıklarını, Türkiye’ye
yaptığı ziyaretin de bu konuda Irak’taki mevcut güçlü siyasi iradenin bir
göstergesi olduğunu kaydetti."